« Έργα εκτροπής του Αχελώου ποταμού»

Ο Νομός Αιτωλ/νίας έχει πληγεί βαρύτατα από το προβληματικό μοντέλο διαχείρισης των υδατικών πόρων που εφαρμόζεται στη χώρα μας και συγκεκριμένα της μη εφαρμογής ή της στρεβλής εφαρμογής της εθνικής και κοινοτικής νομοθεσίας.

Θεωρούμε ότι η εκτροπή του Αχελώου είναι ένα εξέχον παράδειγμα κατασπατάλησης εθνικών πόρων σε έργα αντιοικονομικά, αντικοινωνικά και με βαρύτατες περιβαλλοντικές επιπτώσεις. Από τη μια προέβαλε πλέον η ανάγκη για αειφόρο χρήση των φυσικών πόρων και από την άλλη το απηρχαιωμένο, αναχρονιστικό και αδιέξοδο αναπτυξιακό μοντέλο, που εκπροσωπούν έργα σαν την εκτροπή του Αχελώου.

Η πάγια εκφρασμένη δημόσια θέση του Περιφερειακού Τμήματος ΤΕΕ του Ν. Αιτωλ/νίας και όλων των φορέων του Νομού είναι ενάντια στην εκτροπή του Αχελώου.

Η παραπάνω θέση έχει εκφραστεί και υποστηριχθεί τόσο στο παρελθόν όσο και κατά την τελευταία προσφυγή στο Συμβούλιο της Επικρατείας, η απόφαση του οποίου δικαιώνει για μια ακόμη φορά τις θέσεις μας.

Η πάγια αυτή θέση στηρίζεται με τα παρακάτω στοιχεία:

  • Η δομή και η σύνθεση των βιοτόπων της Νότιας Πίνδου έχουν υποστεί εκτεταμένη και μόνιμη αλλοίωση και θα υπάρξει επιδείνωση με την ολοκλήρωση των έργων.
  • Στα υγροτοπικά συστήματα του Νομού Αιτωλ/νίας θα σημειωθούν μεταβολές στην ποικιλία, κατανομή και σύνθεση των βιοτόπων.
  • Εντονότατες πιέσεις λόγω της αλλοίωσης και κατάτμησης των βιοτόπων έχει υποστεί η άγρια πανίδα.
  • Τα δάση έχουν υποστεί και θα υποστούν περισσότερο σημαντικές πιέσεις.
  • Τα εδάφη θα υποβαθμιστούν λόγω των έντονων φαινομένων διάβρωσης.
  • Η ανάσχεση των φυσικών πλημμύρων συνεπάγεται σοβαρές αρνητικές επιπτώσεις  στην ισορροπία των κατάντη οικοσυστημάτων.
  • Τόσο η απόληψη αμμοχάλικου από την κοίτη όσο και η απόθεση των προϊόντων των εκσκαφών θα έχουν μη αναστρέψιμη καταστροφική επίδραση.
  • Θα υποστεί σοβαρή αλλοίωση το υψηλής αισθητικής αξίας φυσικό τοπίο της ευρύτερης περιοχής των έργων. Θα καταστραφούν πολιτιστικά μνημεία της περιοχής.
  • Ανεπίτρεπτη και συνολική διαγραφή της ιστορικής μνήμης μιας εκτεταμένης περιοχής .
  • Θα υπάρξουν μεταβολές στο μικροκλιματικό καθεστώς της περιοχής.
  • Η πιθανότητα σεισμικής διέγερσης λόγω της πλήρωσης και λειτουργίας των ταμιευτήρων.
  • Το έργο έρχεται σε αντίθεση με τις αρχές που διέπουν σήμερα τον αναπτυξιακό σχεδιασμό και ιδιαίτερα τις αρχές της αειφόρου ανάπτυξης και θα επιτείνει την ανισότητα μεταξύ των περιφερειών της χώρας.
  • Η απουσία ολοκληρωμένου στρατηγικού σχεδιασμού πιθανόν να συμβάλει στη συνέχεια της κατασπατάλησης των υδατικών αποθεμάτων της Θεσσαλίας.
  • Δεν υπάρχει σαφής τεκμηρίωση και σχεδιασμός για την εξέλιξη και σύνδεση των επενδυτικών έργων με άλλα περιφερειακά έργα .
  • Αγνοείται στο σχεδιασμό του έργου πλήρως η Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ).
  • Στα πλαίσια της καταπολέμησης της νιτρορύπανσης γεωργικής προέλευσης έχει θεσπισθεί το Σχέδιο Δράσης για το Θεσσαλικό πεδίο που θέτει περιορισμούς στην άρδευση, αλλά και προβλέπει τη μείωση της αρδευόμενης έκτασης.
  • Η κάλυψη των υδατικών αναγκών της πεδινής Θεσσαλίας δεν επιχειρείται μέσω ορθής διαχείρισης και μείωσης της σπατάλης των υδατικών πόρων.
  • Δεν υπάρχει πλήρης και αξιόπιστη καταγραφή , ανάλυση και αξιολόγηση υδρομετρικών στοιχείων.
  • Επιχειρείται το έργο χωρίς να υπάρχει το απαραίτητο μελετητικό υπόβαθρο.
  • Αναξιοπιστία μελετών, με ισχυρισμούς ατεκμηρίωτους (Μ.Π.Ε., μελέτη σκοπιμότητας και μελέτη οικονομικής αξιολόγησης).
  • Αγνοεί τις αρχές της προστασίας του περιβάλλοντος που πρέπει να ενσωματώνονται στις επιμέρους πολιτικές και  σε ότι αφορά τη γεωργία, δεν έγινε με την θεσμοθετημένη  σειρά Κωδίκων Ορθής Γεωργικής Πρακτικής, στους οποίους περιλαμβάνονται διατάξεις για την εξοικονόμηση νερού. Η λογική των κωδίκων αυτών είναι η εξοικονόμηση των υφιστάμενων χρήσεων νερού και όχι η επέκταση της άρδευσης. Αυτός ήταν και ο λόγος άρνησης της ΕΕ να χρηματοδοτήσει το μέρος του έργου που αφορά στην άρδευση.

Η χρηματοδότηση του έργου από εθνικούς αποκλειστικά πόρους στερεί αντικειμενικά πόρους από άλλες περιφέρειες με περισσότερες ανάγκες σε υποδομές.

  • Σύμφωνα με τη ΔΕΗ, το ενεργειακό μέρος των έργων είναι οριακά βιώσιμο ή ασύμφορο.

Το θέμα έχει μελετηθεί διεξοδικά στην μελέτη με τίτλο ‘ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΕΚΤΡΟΠΗΣ ΤΟΥ ΠΟΤΑΜΟΥ ΑΧΕΛΩΟΥ ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΙΚΗ ΠΕΔΙΑΔΑ’ που εκπονήθηκε από την εταιρείαENVIPLAN Γ.Θ. Τσεκούρας & Συνεργάτες, Σύμβουλοι Προγραμματισμού Ανάπτυξης & Περιβαλλοντικής Προστασίαςγια λογαριασμό της ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΑΙΤΩΛΟΑΚΑΡΝΑΝΙΑΣ το 2004, προκειμένω να υποστηριχθεί η τελευταία προσφυγή στο Συμβούλιο της Επικρατείας.

Τέλος εκφράζουμε τον προβληματισμό για τις καταστροφές που έχουν γίνει , γίνονται και θα γίνουν παρά τις όποιες αποφάσεις του Σ.τ.Ε. και είναι μη αναστρέψιμες.

ΑΓΡΙΝΙΟ   22-4-2005